Tepelik bölgelerdeki köy içme suyu kuyuları veya sulama kuyuları nadiren tek bir yerde toplanır. Bir kuyu köy yolu kenarındaki boş arazide, bir sonraki yamaçtaki meyve bahçesinde, bir sonraki ise muhtarlık binasının arkasındaki dar avluda olabilir. Tek seferlik taşıma mesafesi çoğu zaman yalnızca birkaç yüz metreden birkaç kilometreye kadar çıkar, ancak köy yolu genişliği, viraj yarıçapı ve ev önü-arkası avlu parselleri ekipmanın geçişini ve açılmasını sürekli sınırlar. İnşaat ekibi için nakil düzeni, makineyi bir sonraki noktaya çekmek kadar basit değildir; önce hangi kuyu noktalarına girilebileceği, hangilerinde yalnızca yol ağzında durulacağı ve kuyu değiştirirken hangi parçaların yeniden sabitlenmesi gerektiği belirlenmelidir.
Bu tür projelerde önce ne çözülmeli
Tepelik köylerdeki dağınık kuyu noktalarında nakil baskısı başlıca üç yerden gelir:Geçiş— köy yolları ve sertleştirilmemiş tarla yolları ekipmanın kendi kendine yürümesine veya taşıma aracına yüklenmesine izin veriyor mu;Konumlanma— kuyu noktasının yanında durmaya, açılmaya ve sondaj çubuğu sökme-takma işlemine uygun alan var mı;Tekrar— bir projede onlarca kuyu varsa her kuyu değişiminde sabitleme, kontrol ve kalkış yeniden tekrarlanır. Bu nedenle ekipman seçiminde yalnızca sondaj derinliğine değil, makine boyutları, ağırlığı, yürüyüş biçimi ve kule yüksekliğinin bu kısıtlarla uyuşup uyuşmadığına da bakılmalıdır.
Bu işler ayrı ayrı ele alındığında nakil düzeni ancak o zaman sıraya girer: önce geçiş koşullarına göre kuyu noktaları gruplandırılır, ardından ekipmanın dış boyutları ve ağırlığının köy yolu ve avlu parsellerinin payı içinde kalıp kalmadığı kontrol edilir, son olarak taşıma aracı ve malzeme aktarma sırası planlanır. Aşağıda WR180E'nin kamuya açık verileriyle 180 metre sınıfı küçük paletli su kuyusu sondaj makinesinin bu tür sahnelerde neden karşılaştırmaya dahil edilmeye değer olduğu açıklanır.
Makine boyutları ve ağırlığı: ekipmanın köy yollarına ve avlulara az sökülüp takılarak girip giremeyeceğini belirler
WR180E'nin verilerinde makine ağırlığının yaklaşık1.8 T, dış boyutlarının yaklaşık3000 × 1300 × 1700 mmolduğu belirtilir. Tepelik köy sahnesine yerleştirildiğinde bu veri grubu iki yargıya karşılık gelir: birincisi ekipmanın küçük taşıma araçlarıyla taşınıp taşınamayacağı, ikincisi taşıma veya kendi kendine yürüme sırasında köy yolu ve avlu önü alanlarından geçip geçemeyeceği.
1,8 T makine ağırlığı, büyük platform araçlarına ve ağır kaldırma ekipmanına bağımlı olmadığı anlamına gelir. Tek kuyu ölçeğinin büyük olmadığı ve kuyu noktaları arası mesafenin kısa olduğu projelerde inşaat ekibi ekipmanı küçük taşıma araçlarına yükleyerek nokta nokta taşıyabilir; her seferinde uzun mesafeyi kendi kendine yürümek zorunda kalmaz. Veriler aynı zamanda makinenin şantiyeler arası taşımada küçük taşıma araçlarıyla kullanılmaya uygun olduğunu belirtir; bu da tepelik köy projelerinde sık görülen “kısa mesafe, yüksek frekans” taşıma ritmine karşılık gelir.
Belirtmek gerekir ki verilerde taşıma aracının somut taşıma kapasitesi, modeli ve sabitleme yöntemi verilmemiş; köy yolu genişliği ve eğim sınırları da açıklanmamıştır. Gerçekte geçip geçemeyeceği ve nasıl sabitleneceği hâlâ her yol kesiti ve her taşıma aracının saha koşullarına göre teyit edilmelidir. 1300 mm gövde genişliği yalnızca ekipmanın kendi dış ölçüsüdür; bundan hareketle herhangi bir köy yolundan geçebileceği doğrudan çıkarılamaz.
Paletli yürüyüş ve 2,5 km/h: kuyu noktası içinde hareket ve kısa mesafe ayarı için
WR180E paletli şasi kullanır; verilerde yürüyüş hızı2.5 km/holarak verilir. Meyve bahçeleri, tarla sınırı uçları ve avlu içindeki kuyu noktaları arasında ekipmanın kısa mesafe hareket etmesi ve kuyu ağzına yönelmesi gerekir; paletli şasi bu hareketi üstlenebilir. 2,5 km/h yol sürüş hızı değildir; bunu saha içi taşıma ve kuyu noktası ayarı hızı olarak anlamak verilerin konumlandırmasına daha yakındır.
Ancak paletli yürüyüş, herhangi bir köy yolunda uzun mesafe kendi kendine nakil yapılabileceği anlamına gelmez. Tepelik köy yollarında eğim ve virajlar yaygındır; verilerde tırmanma kabiliyeti ve zemin basıncı verileri verilmemiştir, bu nedenle ekipmanın ne tür eğimlerden geçebileceği bunlara dayanarak değerlendirilemez. Nakil düzeninde daha güvenli yaklaşım şudur: kuyu noktaları arası mesafe uzaksa veya yol koşulları belirsizse taşıma aracıyla nakil yapılır; mesafe kısa ve saha düzgünse paletli kendi kendine yürüyüş düşünülür.
1,5 m kule: yüksekliğin düşürülmesinin karşılığı çubuk ekleme sıklığıdır
WR180E'nin kule yüksekliği1.5 molarak verilir. Veriler açıkça belirtir ki daha alçak kule, makinenin daha düşük çalışma yüksekliğinde ve daha küçük taşıma hacminde kalmasını sağlar; avlu, meyve bahçesi, küçük şantiye ve köy yolu gibi alanı sınırlı sahneler için uygundur. Aynı zamanda daha kısa kulenin, sondaj çubuğu değiştirme sıklığının uzun hareketli modellere göre daha yüksek olacağı anlamına geldiği de belirtilir.
Bu, kule yüksekliği ile nakil kolaylığının bir ödünleşim olduğu anlamına gelir. Tepelik köy projelerinde kuyu noktası alanının sınırlı olması olağandır; 1,5 m kule, ekipmanın avlu duvarı ve meyve ağaçlarının yanında daha kolay açılmasını sağlar. Ancak belirli bir kuyunun tasarım derinliği daha fazlaysa çubuk ekleme sayısının artması ek yardımcı süre getirir. Proje başlamadan önce kuyu derinliği ve sondaj çubuğu konfigürasyonu bir kez hesaplanmalı ve bu ödünleşimin kabul edilebilir aralıkta olup olmadığı değerlendirilmelidir.
Sondaj çubuğu çapı ve uzunluğu: taşıma parça sayısını ve elle sökme-takmayı etkiler
WR180E şunları kullanabilir:50 mm, 60 mm ve 76 mmsondaj çubuğu; çubuk uzunluğu1,5 m ve 2,0 mkonfigürasyonundadır. Veriler daha kısa çubukların elle kullanım, taşıma ve dar saha inşaatı için elverişli olduğunu ve küçük paletli sondaj makinesinin kullanım konumlandırmasına daha uygun düştüğünü belirtir.
Nakil düzeninde çubuk uzunluğu taşıma parça sayısını ve sahadaki sökme-takma iş yükünü doğrudan etkiler. 1,5 m çubuk tek parça olarak daha kısadır; köy yolu kenarında elle taşıma ve yükleme görece esnektir. 2,0 m çubuk tek parça olarak daha uzundur; çubuk ekleme sayısı görece azdır, ancak taşıma ve dar sahada çalışma alanı gereksinimi artar. Veriler farklı çubuk konfigürasyonlarına karşılık gelen somut sondaj verimliliğini vermez; gerçek seçim kuyu derinliği, delik çapı ve sahadaki insan gücü organizasyonuyla birlikte belirlenmelidir.
Güç ve kaldırma kuvveti: dizel motorun getirdiği ekipman koşulları
WR180E konfigürasyonu28 HP Changchai dizel motor, kaldırma kuvveti16 T, dönüş hızı40–70 rpm, çalışma basıncı1.7–3.0 MPa. Veriler bu güç konfigürasyonunun normal sığ-orta derinlik su kuyusu inşaatına uygun olduğunu, dizel gücün sabit elektrik şebekesine bağımlı olmadığını ve uzak tarım ile hayvancılık sahalarındaki küçük ölçekli yeraltı suyu geliştirmede kullanılabileceğini belirtir.
Tepelik köy nakli açısından dizel gücün pratik anlamı sahadaki güç kaynağına bağımlılığı azaltmaktır; ekipman kuyu noktasına vardığında önce elektrik bağlantısı sorununun çözülmesi gerekmez. Ancak verilerde yakıt tüketimi, sürekli çalışma süresi ve yüksek rakım-düşük sıcaklık gibi özel ortamlardaki güç performansı verilmemiştir; bunlar gerçek çalışma koşullarına göre üreticiden teyit edilmelidir. 16 T kaldırma kuvveti normal sondaj çubuğu indirme-kaldırma ve olağan kuyu içi alet işlemleri için kullanılır. Veriler ayrıca, çubuk çekme direnci anormal olduğunda, kuyu duvarı daraldığında veya çamur tahliyesi iyi olmadığında önce jeolojik katman ve kuyu içi durumun değerlendirilmesi gerektiğini, yalnızca maksimum kaldırma kuvvetine dayanarak zorla müdahale edilmesinin önerilmediğini hatırlatır.
Uygulanabilirlik sınırları: hangi koşullar önceden açıkça belirtilmeli
- Sondaj derinliği ve delik çapı: maksimum sondaj derinliği 180 m, delik çapı 90–230 mm. Gerçek kuyu derinliği yine yerel yeraltı su seviyesi, akifer konumu, delik çapı ve inşaat yöntemine göre belirlenmelidir. Proje ağırlıklı olarak bütünlüklü yüksek sertlikte kaya katmanlarından oluşuyorsa veya uzun süre maksimum sondaj derinliğine yakın çalışılacaksa veriler, sondaj aletleri, güç ve ekipman sınıfının uyumlu olup olmadığının yeniden değerlendirilmesini önerir.
- Jeolojik katman koşulları: veriler toprak katmanı, kil, kum katmanı ve çakıllı kum katmanında kuyu çökmesi, daralma ve alet gömülmesi görülebileceğini belirtir; jeolojik koşullara göre sondaj aleti ve kuyu stabilizasyon yöntemi seçilmelidir. Ayrışmış kaya ve sert-yumuşak ardalanmalı katmanlarda parametreler kaya sertliği ve dönüş yüküne göre ayarlanmalıdır.
- Nakil taşıması: veriler yalnızca küçük taşıma araçlarıyla taşımaya uygun olduğunu belirtir; araç taşıma kapasitesi, sabitleme planı ve yol geçiş sonucu verilmemiştir. Her nakilden önce paletler, kule, hidrolik hatlar, sondaj çubuğu bağlantıları ve güç sistemi kontrol edilmeli, nakil taşıması sırasında ekipman sabitlemesi iyi yapılmalıdır.
- Vardiya organizasyonu: 1,5 m kule yüksekliğinin getirdiği çubuk ekleme sıklığı kuyu derinliği ve delik çapıyla birlikte düşünülmelidir. Verilerde nakil süresi ve vardiya verimliliği verileri yoktur; bunlara dayanarak proje süresi veya maliyeti hesaplanamaz.
Nakil düzenini işe başlamadan önceki kontrol maddelerine indirgemek
Tepelik köylerdeki dağınık kuyu noktaları koşullarında WR180E gibi küçük paletli su kuyusu sondaj makinesini değerlendirirken daha pratik sıra şudur: önce köy yolu geçişi ve kuyu noktası açılma alanına göre kuyu noktaları gruplandırılır, ardından makine boyutları ve ağırlığının taşıma aracı ve avlu parselleriyle uyumlu olup olmadığı kontrol edilir, sonra kuyu derinliği ve delik çapına göre çubuk uzunluğu ve çubuk ekleme organizasyonu belirlenir, en son dizel ikmali, sondaj aletleri ve taşıma aracının eşgüdümü kuyu değiştirme sırasına yerleştirilir.
Yukarıdaki değerlendirme WR180E'nin kamuya açık verilerine dayanır; gerçek projeler yine somut yol, saha, jeolojik katman ve su temini hedefine göre teyit edilmelidir. Özellikle taşıma aracının taşıma kapasitesi ve sabitleme yöntemi, köy yolu eğimi ve genişliği ile sürekli çalışma sırasındaki güç performansı konusunda verilerde sonuç verilmemiştir; bunlar işe başlamadan önce üreticiye veya proje tarafına teyit ettirilmesi gereken hususlar olarak ele alınmalıdır.