WR600S'in çift modlu torku yalnızca "büyük delik çapı için 12000 N·m, küçük delik çapı için 6000 N·m" şeklinde basitçe eşleştirilemez. Verilerde belirtilen iki kademe 12000/6000 N·m olup karşılık gelen maksimum devirler 90/180 r/min'dir; seçim temeli, tek bir kuyu çapı değeri değil, delik çapı, kaya formasyonu direnci, sondaj takımı ağırlığı ve delik içi sürtünmenin birlikte oluşturduğu dönüş yüküdür. Satın alma değerlendirmesinde önce ana delik çapı aralığı ve ana kaya formasyonu belirlenmeli, ardından güç başlığının gerekli devirde istikrarlı dönüşü sürdürüp sürdüremeyeceğine bakılmalıdır.
Önce WR600S'in tork kademeleri ile devir ilişkisine bakın
Verilerde açıkça belirtilen maksimum tork 12000/6000 N·m'dir ve iki kademe sırasıyla maksimum 90 r/min ve 180 r/min devirlere karşılık gelir. Satın alma sırasında en önemli karşılaştırma ilişkisi budur: tork arttığında kullanılabilir devir düşer; ekipman kapasitesi aynı anda hem maksimum tork hem de en yüksek devir olarak anlaşılamaz.
| Çalışma kademesi | Maksimum tork | Karşılık gelen maksimum devir | Verilerde belirtilen uygun yön |
|---|---|---|---|
| Düşük hız yüksek tork | 12000 N·m | 90 r/min | Daha büyük delik çapı, sert kaya, yüksek sürtünmeli delik kesimi |
| Daha yüksek devir | 6000 N·m | 180 r/min | Direncin daha az veya sondaj takımı yükünün daha hafif olduğu durumlar |
Gerçek uygulamada matkap, DTH delici, talaş tahliyesi ve dönüş yüküne göre dinamik ayar yapılmalı, sabit bir kademe kullanılmamalıdır. Verilerde her delik çapına karşılık gelen önerilen kademe verilmemiştir; satın alma aşamasında belirli kuyu çaplarına göre kademe ataması gerekiyorsa üreticiye danışılmalıdır.
Delik çapına göre değerlendirme: 105–400 mm aralığında yük farkı belirgindir
WR600S'in delik çapı 105–400 mm'dir. Delik çapı büyüdükçe delik tabanındaki kaya kırma alanı ve talaş tahliye miktarı artar; sert kaya veya yüksek sürtünmeli delik kesimlerinde dönüş direncini artırmaya daha yatkındır. Bu nedenle büyük delik çaplı kesimler düşük hız/yüksek tork durumuna daha yakındır; küçük delik çaplı kesimlerde direnç azsa veya sondaj takımı yükü hafifse daha yüksek devir düşünülebilir.
- Delik çapı üst sınırı 400 mm olduğunda, kaya formasyonu sertliği ile birlikte uzun süreli olarak 12000 N·m kademesine bağlı kalınıp kalınmayacağı ve bu kademede kullanılabilir devrin talaş tahliyesi ve ilerleme gereksinimlerini karşılayıp karşılamayacağı doğrulanmalıdır.
- Delik çapı 105 mm'ye yakın olduğunda doğrudan 6000 N·m kademesinin kullanılması gerektiği varsayılmamalıdır; kaya formasyonunun bütünlüğü, delik derinliğinin getirdiği sondaj çubuğu sürtünmesi ve DTH delici özellikleri hâlâ dikkate alınmalıdır.
- Aynı kuyuda çok kademeli delik çapı yapısı kullanılabilir; satın alma sırasında planlanan başlangıç deliği, bitiş deliği ve her kesimin delik çapları ayrı ayrı belirtilmeli, böylece üretici tork kademesi dağılımını değerlendirebilmelidir.
Verilerde farklı delik çapları ile kademeler arasında bir eşleştirme tablosu verilmemiştir; bu nedenle seçim görüşmelerinde yalnızca bir delik çapı aralığı yazmak yerine ana delik çapı kesimleri ve karşılık gelen kaya formasyonları sunulmalıdır.
Kaya formasyonuna göre değerlendirme: sert kaya, ayrışmış kaya ve örtü tabakası arasındaki farklar
Granit, kireçtaşı, kumtaşı gibi nispeten bütünlüklü sert kayalar
Veriler, nispeten bütünlüklü sert kayaya girildiğinde orta ve yüksek hava basınçlı DTH delici ile sondaj yapılabileceğini; sert kaya koşullarında DTH delici yağlamasının, istikrarlı hava debisinin ve zamanında talaş tahliyesinin sağlanması gerektiğini belirtir. Sert kaya kesimi, 12000 N·m düşük hız/yüksek tork kademesinin başlıca kullanım senaryolarından biridir. Talaş tahliyesi belirgin şekilde azalırsa, tork yükselirse veya hava basıncı dalgalanırsa, yalnızca dönüş parametrelerini artırmak yerine delik zamanında temizlenmeli ve matkap ile DTH delici durumu kontrol edilmelidir.
Ayrışmış kaya ve yumuşak-sert ardışık tabakalar
Ayrışmış kayada ilerleme genellikle hızlıdır, ancak delik duvarı kolayca dökülebilir ve daralabilir; yumuşak-sert ardışık tabakalar dönüş torku ve ilerleme direncinde sık değişimlere yol açar. Bu tür tabakalarda dönüş, ilerleme ve delik temizleme sıklığı zamanında ayarlanmalıdır; satın alma sırasında çift mod değişiminin gerçek operasyondaki tepki şekli doğrulanmalıdır. Verilerde değişim için gereken süre veya işlem adımları verilmemiştir.
Toprak, kil, kum ve çakıl örtü tabakası
WR600S çamur dönüşlü sondajı destekler. Üst toprak, kil, kum ve çakıl tabakalarında öncelikle delik stabilizasyonu, talaş taşıma ve delik duvarı koruması düşünülmelidir; çamur, muhafaza borusu veya diğer duvar koruma yöntemleri kullanılabilir, daha istikrarlı kaya formasyonuna girildikten sonra DTH deliciye geçilebilir. Örtü tabakası kesiminde dönüş direnci genellikle bütünlüklü sert kayadan düşüktür, ancak kademe yalnızca formasyon adına göre belirlenmemeli; gerçek talaş tahliyesi ve dönüş yüküne bakılmalıdır.
Çatlaklar, kırık zonlar ve hava kaçaklı formasyonlar
Kırık zonlarda dökülme, daralma, hava kaçağı ve sıkışma kolayca görülür. Uygulamada aşırı hızlı ilerleme azaltılmalı, sürekli delik temizliği korunmalı ve saha koşullarına göre köpük veya muhafaza borusu kullanılmalıdır. Veriler, hava kaybı ciddiyse kompresör basıncını basitçe artırmak yerine çatlak ve boşluk durumunun değerlendirilmesi gerektiğini belirtir. Bu tür delik kesimlerinde kademe seçimi sıkışmayı önleme ve delik temizliğini sürdürme ön koşuluna dayanmalı; özel parametreler sahada değerlendirilmelidir.
Destekleyici koşullar tork kademesinin gerçek seçimini değiştirir
Tork kademesi tek başına bir parametre değildir. WR600S, 132 kW Cummins motor, 35 T kaldırma kuvveti, 6 T eksenel basınç ve 89/102 mm sondaj çubuğu çapı, 6 m sondaj çubuğu uzunluğu ile donatılmıştır. 600 metre sınıfı sondajda sondaj çubuğu ağırlığı, diş yükü ve delik duvarı sürtünmesi belirgin şekilde artar; sondaj çubuğu özellikleri, malzemesi, bağlantı mukavemeti, DTH delici özellikleri ve ana delik çapı gerçek dönüş yükünü etkiler.
- DTH delici ile sondaj için önerilen çalışma hava basıncı 1,2–3,5 MPa, hava tüketimi 16–55 m³/min'dir. Delik derinliği arttığında, delik çapı büyüdüğünde, kaya formasyonu sertleştiğinde veya rakım yükseldiğinde gerçekte gereken debi artabilir; kompresör projeye özel olarak eşleştirilmelidir.
- 35 T kaldırma kuvveti normal sondaj çubuğu indirme-çıkarma, DTH delici geri kazanımı ve kısmi muhafaza borusu işlemleri için elverişlidir. Çıkarma direnci aniden anormalleşirse, doğrudan maksimum kaldırma kuvvetine dayanarak zorlamak yerine önce delik temizlenmeli ve delik duvarı durumu değerlendirilmelidir.
- Paletli yürüyüş hızı yaklaşık 3 km/h, maksimum tırmanma açısı referansı 21°, makine toplam ağırlığı yaklaşık 12,5 T'dir. Nakliye koşulları, ekipmanın sahaya vardıktan sonraki sürekli çalışma düzenini etkiler, ancak tork kademesini doğrudan belirlemez.
Satın alma öncesinde hazırlanması gereken çalışma koşulu bilgileri
Üretici ile 12000/6000 N·m kademelerinin uygunluğunu görüşmek için aşağıdaki bilgiler önerilir: planlanan kuyu derinliği ve bitiş delik çapı, her delik çapı kesiminin uzunluğu, ana kaya formasyonu türü ve bütünlüğü, DTH delici kullanılıp kullanılmayacağı ve özellikleri, kompresör hava debisi ve çalışma basıncı, sondaj çubuğu özellikleri, muhafaza borusu işlemi gerekip gerekmediği, yerel rakım ve yeraltı suyu durumu.
Verilerde farklı kaya formasyonu ve delik çapı kombinasyonları için önerilen tork kademesi tablosu ve her kademeye karşılık gelen ilerleme verimliliği verileri yoktur. Referans sondaj verimliliği 10–35 m/h'dir, ancak gerçek kaya formasyonu ilerleme hızı hâlâ formasyon sertliğine, delik çapına, DTH deliciye, kompresör debisine ve çalışma yöntemine bağlıdır. Bu nedenle satın alma aşamasında üreticiden belirli bir sabit kademede ilerleme hızı taahhüdü istenmemeli; jeolojik koşullar ve destekleyici ekipman açıkça belirtilmeli, üretici buna göre güç başlığı torku ve devrinin ana çalışma koşullarını karşılayıp karşılayamayacağını doğrulamalıdır.
Daha fazla doğrulanması gereken hususlar
- 12000 N·m ve 6000 N·m kademelerinin değişim şekli, değişim koşulları ve operasyon sınırlamaları verilerde belirtilmemiştir.
- Farklı delik çapı ve kaya formasyonu kombinasyonları için önerilen kademe dağılımına ilişkin verilerde tablo yoktur.
- Çift modlu torkun 600 metre delik derinliği koşullarında sürekli çalışma kapasitesi ve sıcaklık artışı performansı verilerde verilmemiştir.
- Belirli projede yapılandırılması gereken kompresör debisi, sondaj çubuğu malzemesi ve DTH delici özellikleri jeolojik verilerle birlikte ayrıca doğrulanmalıdır.
WR600S'in çift modlu torku kullanılabilir bir parametredir, ancak satın alma değerlendirmesi projenin ana delik çapı aralığına ve ana kaya formasyonu direncine dönmelidir. Delik çapının büyük olduğu, sert kayanın ağırlıklı olduğu veya delik içi sürtünmenin yüksek olduğu projelerde, teklif aşamasında 12000 N·m kademesinde kullanılabilir devir ve destekleyici koşulların belirtilmesi daha da gereklidir; delik çapının küçük olduğu ve kaya formasyonu direncinin düşük olduğu projelerde ise 6000 N·m kademesinin planlanan ilerleme gereksinimlerini karşılayıp karşılayamayacağı doğrulanmalıdır. Jeolojik ve destekleyici veriler eksikken ekipmanın uygunluğu yalnızca tork rakamlarına bakılarak değerlendirilmemelidir.